Z Wikipedii

Słupek i pręciki zwartnicy , depilacja laserowa z rodziny amarylkowatych .

Kwiat - organ roślin nasiennych , usługi informatyczne w którym wykształcają się wyspecjalizowane elementy służące do rozmnażania . Stanowi fragment pędu o ograniczonym wzroście ze skupieniem liści płodnych i płonnych, opony letnie służących odpowiednio, szkoły policealne bezpośrednio i pośrednio do rozmnażania płciowego ( generatywnego ). Kwiat charakterystyczny dla roślin nasiennych (czyli kwiatowych) jest organem homologicznym do kłosa zarodnionośnego (sporofilostanu) roślin ewolucyjnie starszych.

Części kwiatu. Działki kielicha oraz płatki korony tworzą okwiat

[ edytuj ] Morfologia

Kwiaty rozwijają się z pączków kwiatowych, działki w szczawnicy zwykle jako pędy boczne w pachwinie przysadek (liści przykwiatowych, kosmetyka laserowa wspierających). Rzadko kwiat rozwija się na szczycie pędu (rośliny o takim usytuowaniu tych organów nazywane są haplokaulicznymi ). Kwiat może być szypułkowy (umieszczony na różnej długości szypułce ) lub siedzący (osadzony bezpośrednio na osi pędu). Kwiaty wyrastają zwykle w szczytowych, podsłuchy a więc najmłodszych częściach pędu, stoły rzadko pojawiają się na wieloletnich fragmentach pędów (np. pniach i konarach drzew). Takie wyjątkowe usytuowanie kwiatów występuje u niektórych roślin tropikalnych i określane jest mianem kauliflorii .

Pojedynczy kwiat zbudowany jest z liści płodnych i płonnych, opony nie związanych bezpośrednio z rozmnażaniem. Części płodne to pręciki z woreczkami pyłkowymi (mikrosporofile - organy męskie) oraz owocolistki z zalążkami (makrosporofile - organy żeńskie). Pręciki produkujące pyłek tworzą pręcikowie . Owocolistki tworzą słupek (słupkowie).

Z liści płonnych (sterylnych) kwiatu zbudowany jest okwiat (okrywa kwiatowa), meble do sypialni która u roślin nagonasiennych jest bardzo niepozorna, sypialnie a niejednokrotnie nie występuje wcale, suknie ślubne u roślin okrytozalążkowych zaś jest różnorodna i czasami bardzo okazała. Okwiat może być pojedynczy (listki okwiatu zebrane w jednym lub dwóch okółkach są niezróżnicowane) lub złożony i wtedy w jego skład wchodzi korona (corolla) oraz kielich (kalyx), pozycjonowanie i optymalizacja u niektórych roślin pod kielichem występuje kieliszek (epikalyx). Wszystkie elementy składowe kwiatu wyrastają z dna kwiatowego - rozszerzonej części będącej zakończeniem szypułki. W kwiatach owadopylnych występują dodatkowo gruczoły zwane miodnikami .

W przypadku roślin nagonasiennych nieosłonięte zalążki leżą na pojedynczych owocolistkach. Zaś u roślin okrytonasiennych jeden lub kilka zrośniętych owocolistków tworzy słupek, fotele z masażem w jego dolnej części tworzącej zalążnię zamknięte są zalążki.

U roślin nagonasiennych występują szyszki - odpowiedniki kwiatostanów u roślin okrytonasiennych

[ edytuj ] Rodzaje kwiatów

Ze względu na zróżnicowaną budowę i ekologię, szczawnica kwiaty dzielić można ze względu na rozmaite kryteria. Do najczęściej stosowanych kryteriów podziału należy m.in. barwa okwiatu, monitoring obecność lub brak zapachu, pozycjonowanie trwałość kwiatu. W nauce stosowane są najczęściej następujące kryteria:

Podział ze względu na płeć

Kwiaty dzielą się na obupłciowe (hermafrodytyczne), szczawnica w których występują jednocześnie pręciki i owocolistki oraz jednopłciowe (rozdzielnopłciowe), kamery w których wykształciły się tylko pręciki lub tylko owocolistki. Kwiaty jednopłciowe są zatem kwiatami męskimi lub żeńskimi . Dla roślin nagonasiennych charakterystyczne są kwiaty jednopłciowe, soczewki kontaktowe zaś u okrytonasiennych najczęściej spotykany typem kwiatów są kwiaty obupłciowe. W przypadku roślin o kwiatach jednopłciowych na jednej roślinie mogą wykształcić się kwiaty wyłącznie jednego typu żeńskie lub męskie, komody są to rośliny dwupienne (np. cis , lustro wierzba ) lub też kwiaty obu płci, łóżka rośliny jednopienne (np. sosna , moja księgarnia leszczyna , Zakopane apartamenty kukurydza ). Dosyć często spotyka się formy mieszane. Występują także formy nijakie (bez pręcików i słupków), 7x3katal8 które służą za powabnie (kwiaty brzeżne u chabra bławatka ).

Podział ze względu na specyfikę zapylania

Zdecydowanie częściej występują w przyrodzie kwiaty przystosowane do zapylania obcym pyłkiem (pochodzącym z innego kwiatu lub rośliny). Kwiaty takie nazywane są obcopylnymi (allogamicznymi). Ich przeciwieństwo, koli kwiaty zapylające się własnym pyłkiem, Telefony nazywane są samopylnymi (autogamicznymi). Wśród samopylnych wyróżnia się kwiaty klejstogamiczne - nigdy nie otwierające się. Wśród kwiatów obcopylnych wyróżnia się kwiaty hydrogamiczne (właściwe czyli podwodne oraz nadwodne), kwiaty wiatropylne oraz kwiaty zapylane przez zwierzęta (zpidiogamia, w tym entomogamia, ornitogamia, teriogamia) ^[1] .

Podział ze względu na dostępność miodników

• kwiaty z łatwo i powszechnie dostępnymi miodnikami,
• kwiaty z częściowo ukrytymi miodnikami,
• kwiaty z całkowicie ukrytymi miodnikami,
• kwiaty bez miodników (tzw. kwiaty pyłkowe) ^[1] .

Podział ze względu na kształt okwiatu

• kwiaty talerzykowate
• kwiaty lejkowate
• kwiaty dzwonkowate,
• kwiaty trąbkowate,
• kwiaty wargowate
• kwiaty motylkowate,
• kwiaty głównkowate i koszyczkowate,
• kwiaty pułapkowe i paściowe ^[1] .

[ edytuj ] Wzory i narysy kwiatowe

Narys kwiatu wiesiołka Oenothera

Budowę morfologiczną kwiatu możemy przedstawić wykonując narys kwiatowy , czyli rysunek schematyczny, na którym zaznaczona jest zalążnia i okółki kwiatu na przekroju poprzecznym. Stosuje się także wzory kwiatowe , czyli zapisuje budowę kwiatu za pomocą umownych liter i cyfr. U wielu roślin kwiatowych, których wzrost następuje wzdłuż linii spiralnych merystemu , liczba płatków wyraża się którąś z liczb Fibonacciego. Jaskry mają 5 płatków, kwiaty sangwinarii po 8 płatków, kwiaty gatunku starzec po 13, astry często po 21, niektóre złocienie po 34, a aster nowoangielski po 55 lub po 89. Ponadto liczby Fibonacciego często powtarzają się w opisach budowy owoców i warzyw. Na przykład przekrój poprzeczny banana jest pięciokątem.

[ edytuj ] Funkcja kwiatów

Kwiaty pełnią kluczową dla przetrwania roślin funkcję biologiczną biorąc udział w rozmnażaniu generatywnym. W wyniku zapylenia powstaje z nich owoc , w którym znajdują się nasiona .

[ edytuj ] Cykl życia

Młody, zamknięty jeszcze kwiat liliowca

 Osobny artykuł: Kwitnienie .

W trakcie życia roślin rozwijanie kwiatów może nastąpić wielokrotnie ( rośliny polikarpiczne ) lub tylko raz ( rośliny monokarpiczne ). Okres rozwoju kwiatów ( kwitnienie ) i czas jego trwania jest zależny od gatunku. Za początek kwitnienia uważa się ukazanie się pierwszych pączków kwiatowych, ewentualnie otwieranie się pierwszych kwiatów. Przebieg tego procesu zależy głównie od układów świetlno-termicznych (także warunków siedliskowych , wilgotności gleby i opadów, obecności składników mineralnych, długości i głębokości wcześniejszego okresu spoczynkowego przy czym zarówno optymalne, jak i krytyczne warunki dla tego procesu są bardzo zmienne u różnych gatunków i dla różnych jego etapów. Pierwszym etapem rozwijania się kwiatu jest wydłużanie jego szypułki. Na obfitość kwitnienia i wielkość oraz kształt kwiatów wpływ ma temperatura (w tym nocna). Otwieranie się kwiatów powiązane jest z kolei w dużym stopniu z natężeniem oświetlenia ^[2] .

U wielu gatunków przez cały okres kwitnienia następują cykle otwierania i zamykania kwiatów zależne od pory dnia i nocy oraz pogody . Ruchy płatków powodowane są różnym tempem wzrostu ich brzusznej i grzbietowej strony w zależności od wahania poziomu auksyn . W zależności od gatunku zdarzają się kwiaty otwarte w ciągu dnia, zamknięte nocą lub odwrotnie. Podobnie stężenie auksyn wpływa na zmiany szybkości wzrostu łodygi powodując podnoszenie lub opuszczanie szypułek kwiatowych oraz obracanie się kwiatów za słońcem (np. u słonecznika , cykorii ).

 Osobny artykuł: Zapylanie .

Dojrzały kwiat cechuje: zahamowanie wzrostu szypułki, spadek zawartości wody i auksyn, wzrost intensywności oddychania . Po przeniesieniu pyłku na znamię słupka zaczyna się przekwitanie. Zwykle pierwszym jego objawem jest zamykanie się okrywy kwiatowej (np. u portulaki kwiaty zamykają się już po 4 godzinach od zapylenia). Bez zapylenia kwiaty różnych gatunków otwierają się przez różny okres czasu, zwykle jednak dość krótko. Najczęściej długość życia pojedynczego kwiatu wynosi od kilkunastu godzin do tygodnia ^[2] . Rekordowo długo (80 dni) utrzymują się kwiaty u przedstawiciela storczykowatych - Odontoglossum rossi ^[3] .

 Osobny artykuł: Owocowanie .

Po zapyleniu i zamknięciu korony, listki okwiatu zmieniają barwę i odpadają (działki kielicha często utrzymują się). Usychają także pręciki i szyjka słupka. Ponowny wzrost podejmuje zalążnia i ew. przyległa część dna kwiatowego. Z części kwiatu rozwijać się zaczyna owoc ^[2] .

[ edytuj ] Historia poznania budowy i funkcji

Przez wieki kwiaty pozostawały dla ludzi próżną ozdobą roślin. Dopiero w 1694 r. Rudolf Jakob Camerarius wykazał eksperymentalnie, że pręciki i słupki związane są z płcią męską i żeńską, obalając zapoczątkowaną jeszcze przez Arystotelesa teorię bezpłciowości roślin. Badacz ten wprowadził pojęcia kwiatów jedno- i dwupłciowych, ustalił znaczenie pyłku dla powstawania nasion i uznał, że zapylanie następuje za pomocą wiatru. W XVII wieku wciąż jeszcze uważano, że kwiaty to "szata godowa rośliny, w którą stroi się na świąteczny dzień zapłodnienia". Rozwój systematyki w kolejnych dziesięcioleciach przyczynił się do poznania szczegółów morfologii i zmienności budowy kwiatów. Zróżnicowanie ich budowy stało się podstawą nowoczesnego systemu klasyfikacyjnego roślin, zapoczątkowanego w 1737 r. przez Karola Linneusza publikacją Genera Plantarum . Znaczenie kształtów i barw kwiatów oraz udział owadów w zapylaniu odkryty został w końcu XVIII wieku przez niemieckiego botanika - Chrystiana K. Sprengla . W 1790 badacz ten odkrył także znaczenia zapylania krzyżowego, przedprątność i przedsłupność . Później uznany został za ojca biologii kwiatów ^[4] . W XX wieku poznany został wpływ czynników zewnętrznych na indukowanie kwitnienia (organogenezę generatywną). Jeszcze jednak w 1970 r. Anatol Listowski pisał, że "przeżycia estetyczne, których źródłem jest kwitnienie, przesłoniły niejako badaczom czysto empiryczną analizę dynamiki tego procesu" ^[2] .

[ edytuj ] Zastosowanie

Róże namalowane przez Auguste Renoira .

• Kwiaty wykorzystywane są przede wszystkim w celach ozdobnych, stanowiąc źródło wrażeń estetycznych. Szczególnie cenione są jako rośliny ozdobne gatunki o kwiatach z okwiatem okazałym pod względem wielkości i barwy, wonne, o oryginalnym kształcie okwiatu. Czasem o walorach estetycznych stanowi nie tyle kwiat co cały kwiatostan lub listki przykwiatowe (przysadka, podkwiatek). Popularnymi kwiatowymi krzewami ozdobnymi są: lilak , forsycja , głóg , róża , a roślinami zielnymi o ozdobnych kwiatach są m.in.: tulipany , mieczyki , goździki , fiołki , chryzantemy . Uprawą i produkcją kwiatów zajmuje się dział ogrodnictwa zwany kwiaciarstwem . Sztukę układania kwiatów nazywamy bukieciarstwem (florystyką), a specyficzną jej odmianę, stosowaną w krajach Dalekiego Wschodu - ikebaną . Kwiaty są częstym motywem zdobniczym i przedmiotem natchnienia artystów.
• Ze względu kwiaty, które dostarczają pszczołom surowca do produkcji miodu - nektaru i pyłku uprawia się szereg gatunków roślin miododajnych .
• Niektóre rośliny olejkodajne uprawiane są także ze względu na pozyskiwane olejki eteryczne właśnie z kwiatów, które są następnie surowcem w przemyśle perfumeryjnym (np. z płatków róż wytwarza się olejek różany , z koszyczków rumianku - olejek rumiankowy ).
• Kwiaty i kwiatostany mają mniejsze znaczenie kulinarne od innych części roślin, jednak w przypadku niektórych gatunków stanowią ważne warzywa i przyprawy . Pożywnym warzywem są np. młode kwiatostany kalafiora , brokuła i karczocha . Poza tym spożywać można m.in. kwiaty i kwiatostany dyni , bzu czarnego , róż, stokrotki . Kwiatostany chmielu stanowią kluczową przyprawę w produkcji piwa . Znamiona z kwiatów szafranu należą do najdroższych przypraw i stosowane są także jako barwnik . Płatki nagietków dodawane są do paszy dla drobiu w celu nadania bardziej intensywnego zabarwienia żółtkom .
• Kwiaty i kwiatostany znajdują także zastosowanie lecznicze. Np. koszyczki rumianku i kwiaty lip stosowane są do sporządzania naparów stosowanych przy przeziębieniach, stanach zapalnych i przeciwskurczowo.

[ edytuj ] Zobacz też

Zobacz galerię na Wikimedia Commons:
Kwiat

Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
o kwiatach

• wzór kwiatowy
• narys kwiatowy
• kwiatostan
• kwiaciarstwo
• kwietnik , rabata
• symbole kwiatowe

Przypisy